Reklam Ajansları

1) TANIM
Reklam ajansı, müşterisine dört tip hizmet verebilen bağımsız ve ticari bir
işletmedir. Bu hizmetler;
1) Pazarlama konusunda tavsiye vermek,
2) İletişim konusunda tavsiye vermek,
3) Sinema-TV filmi, afiş, radyo gibi teknikleri kullanarak basın kanalıyla
yayılmayı sağlamak,
4) Reklam mesajlarını yayınlayacak olan medya kuruluşlarıyla uygun
fiyat için pazarlık etmek ve anlaşmak.
Reklam ajansı tanımında ele alınması gereken 4 unsur vardır:
1) Reklam ajansı bağımsızdır; hem müşterilerinden hem de kullandığı
medya araçlarından bağımsız hareket edebilmelidir.
2) Reklam ajansı uzmanlardan oluşur; birçok meslek grubu yer alır;
sanat yönetmenleri, medya, pazar, satış uzmanları vb..
3) Reklam ajansı reklamın oluşumundan kontrolüne kadar her
aşamasından sorumludur; mesajın yaratılması, medya seçimi, içeriğinin
yönlendirilmesi, yayınlanması için medyada reklama ait boş yer alınması ve bunun
kontrolü vb…
4) Reklam ajansı müşterisinin hesabına çalışır; kendi adını kullansa bile
müşterisinin adına iş yapar.
2) AJANSLARIN ORGANİZASYONU
Birçok ajans, bir veya birçok ürün, marka veya servis üzerinde yoğunlaşır;
bunlara iş ünitesi denir. Ajanslar, iş üniteleri yerine müşteri odaklı organize olurlar.
Bunun sebebi, ajansın her müşteriye ayrı ayrı adapte olma zorunluluğudur. Bir
ajansın ürünü fikirdir. Yeni fikirlerin oluşumunu cesaretlendirmeli, oluşanları da
korumaya ve geliştirmeye çalışmalıdır. Birçok ajans için açıklık ve esneklik
organizasyonel yapıdan daha önemlidir. Küçük veya büyük birçok ajansın
organizasyonunda standart fonksiyonlar vardır. Bunlar:
A. Müşteri birimi,
B. Yaratım birimi,
C. Medya birimi,
D. Araştırma birimidir.
Bunlara ek olarak birçok ajans, trafik, basım-yayın, finans, personel
gibi destek hizmetler de sunabilir.
A. MÜŞTERİ BİRİMİ
Müşteri birimi müdürü, ajans ve müşterisi arasındaki ilişkilerden sorumludur
ve iki dünya arasındaki kilit kişidir: Müşterinin iş dünyası ve reklam dünyası. Ayrıca
1ajans tarafından yürütülen temel reklam stratejisinin oluşumuna yardım etmekle,
reklamın hedeflere uygunluğunu gözlemekle ve müşteriye önerilecek olan tüm
medya planlarını, zamanlamaları, bütçeyi, storyboard’ları, müşterinin onayına
sunmakla yükümlüdür. Müşteri biriminin dört, bazen beş aşaması vardır:
Yönetim Denetçisi (Management Supervisor): Yönetim denetçisi ajansın
üst yönetimine rapor verir. Ayrıca stratejik konularda liderlik görevini üstlenir, yeni iş
fırsatları yakalamaya çalışır.
Müşteri Birimi Denetçisi (Account Supervisor): Müşteri birimi denetçisi
genellikle müşterinin işinde anahtar yöneticidir; ajans ve müşteri arasında temel
irtibatı sağlar.
Müşteri Birimi Yöneticisi (Account Executive): Müşteriye istediği hizmeti
zamanında verebilmek için ajansın, bir takım olarak, zaman tarifesine uygun
çalışmasını sağlayacak günlük faaliyetlerden sorumludur.
Müşteri Birimi Yöneticisi Asistanı (Assistant Account Executive):
Müşteri birimi yöneticisine kayıtları ve zaman tarifesini oluşturmakta yardımcı olurken
asıl amacı, işi öğrenmek ve üzerine yoğunlaşmaktır.
B. YARATIM BİRİMİ VE ÜRETİM
Yaratım Müdürü (Creative Director): Birçok ajansın, yaratım müdürü adı
verilen bir tane üst kademe yöneticisi vardır. Onun da görevi, ajansın yaratıcı gücünü
ve bilincini her zaman ayakta tutmak ve ortaya konan fikirlere onay vermektir.
Yaratım Departman Müdürü (Creative Department Manager): Bütçeleme,
maaş düzenleme, ofis işleri, destek ve alt kademe çalışanlarının işe alımı,
profesyonel çalışanların işe alımı ve iç muhasebe ile ilgilenir.
Çalışanlar (Personalities): Yaratım departmanı bünyesinde iki tip çalışan
bulunur. Birincisi, reklamı oluşturan, yazan ve üretenler. İkincisi ise akıl hocası tabir
edilen kişilerdir; bir fikir üretmek için grupla birlikte çalışır, sonrasında da grubu
motive eder ve onları yönlendirir.
Yaratım Grubu (Creative Group): Bir yaratım grubu, metinleri yazan grup,
televizyon reklamları veya yazıcı çıktısı için fikirleri çizen grup ve bu fikirleri radyo
veya televizyon reklamları haline dönüştüren gruplardan oluşur. Bu kişilerin
kullandıkları ünvanlar; copywriter, sanat yönetmeni veya üretici (producer)’dir. Birçok
ajansta sanat yönetmeni ve copywriter beraber ve takım halinde çalışırlar,
çevrelerinde de bir destek grup oluşur. Metin yazarları ise reklam kampanyalarının
hazırlanmasında en önemli rolü üstlenen kişilerden biridir. Belirlenen strateji
doğrultusunda çeşitli reklam araçları için metinler yazar.
Radyo Reklamı Üretimi (Broadcast Production): Radyo reklamlarında tonu
doğru yaratmak, reklamın başarısının anahtar faktörü olduğu için yaratım departmanı
bir radyo reklamı üreticisi bulundurur.
“The Bullpen”∗
: Bullpen adı verilen sanat stüdyosu, çizdikleri parçaları
birleştirip tablo hazırlamada uzmanlaşmış sanatçıları içerir. Burası ajans içinde yeni
sanat yönetmenlerinin başlangıç yeridir.
C. MEDYA PLANLAMA VE SATIN ALMA
Hedef kitleye mesajın en etkili biçimde ulaşmasından sorumludur. Medya
çalışmaları planlama, satın alma ve araştırma olarak üçe ayrılır:
Medya Planlamacısı (Media Planner): Planlama, hangi ortamın veya
medyanın ne zaman, ne kadar zaman aralığı içinde ve ne kadar maliyetle
kullanılacağını belirlemeyi içerir.
Medya Satın alıcı (Media Buyer): Medya satın alıcı hangi medyanın ne
maliyetle kullanılabileceğini saptar. Satın alma, müşteri tarafından onaylanan plana
uygun olarak medyayı kullanmaktır.
Medya Araştırması (Media Research): Birçok medya departmanı, medya
bilgilerini değerlendirmeye tabi tuttuğu bir araştırma bölümüne sahiptir. Bu bölüm,
medya araştırma müdürünün hazırladığı; izleyici veya dinleyici kompozisyonu,
programların izlenme oranlarının saptanması, gelecekteki maliyetlerin tahmini
araştırması gibi işler üzerinde yoğunlaşmıştır.
D. ARAŞTIRMA BİRİMİ
Araştırma departmanı, reklam mesajının geliştirilmesine yardımcı olur. Birçok
büyük ölçekli ajans, reklamın hedef kitleye daha uygun ve daha iyi odaklanmış
olmasını sağlamak için reklam hazırlanmadan önce araştırma yaparak ajansın
güvenilir ve kesin bilgilere ulaşmasını sağlar.
TRAFİK DEPARTMANI
Trafik departmanı, projelerin son teslim tarihlerinin takibinden sorumludur.
Müşteri birimi yöneticisi, son teslim tarihlerini gözden geçirmek ve ilerlemeleri görmek
için trafik departmanı müdürüyle birlikte çalışır. Trafik departmanı ajansın can
damarıdır ve çalışanları ajansta tüm olup biteni takip altında tutar.
BASKI DEPARTMANI
Bir resim, illüstrasyon, bir sayfanın kopyalanması ve bütün bunların
renkli bir derginin bir sayfasına yerleştirilmesi veya tam sayfa gazeteye
basılması baskı departmanının görevidir. Baskı departmanının doğal teknik
yapısından kaynaklanan renk seçimi, düzeltimi ve üretimin tamamlanması gibi
özelliklerinden dolayı bu departman, televizyon ve radyo üretimine ters düşmekte ve
bu yüzden de yaratım biriminden ayrı çalışmaktadır.
İÇ HİZMETLER
Muhasebe: Küçük ya da büyük ölçekli tüm ajanslar, müşteri için yapılan
masrafları müşteriye düzenli ve doğru bir şekilde faturalamak, bütçesini oluşturmak
ve kar etmek zorundadır.
Personel: Ajansın boyutu ne olursa olsun, çalışanların dosya ve kayıtlarını
tutmak gerekir. Bu departman alt kademelerde çalışan yardımcı personelin işe
alımları ile işten çıkarılmalarından sorumludur. Profesyonellerin işe alımına ve işten
çıkarılmalarına ise o kişinin çalıştığı departmanın müdürü, personel departmanı ile iş
birliği içinde karar verir.
YENİ İŞLER (NEW BUSİNESS): Ajanslar, ayakta kalabilmek için
büyümelidirler. Büyüme ise yeni işlerin ortaya çıkmasıyla mümkündür. Birçok ajans
yeni iş fırsatlarını kaçırmamak için sürekli gözünü açık tutmak ister ve bu nedenle
sadece yeni işlere ayrılmış bir bölüm oluşturabilir.
3) AJANSLARIN YENİDEN YAPILANMASI
Son yıllarda reklam ajanslarının yeniden yapılanması için bazı çalışmalar
yapılmaktadır. Çalışmaların arkasındaki itici güç, müşterilere daha iyi, hızlı ve ucuz
hizmet verebilme isteğidir.
Yeniden yapılanma; tepe yönetimin müşterilerle doğrudan ilişki kurmasını,
orta kademeli yöneticilerin ise akıl hocası, takım lideri ve kalite kontrol müdürü gibi
çalışmasını sağlar.
Önemli noktalardan biri de yaratım, müşteri birimi yöneticileri ve medya
planlamacılarının, bir takım olarak çalışmasıdır.
4) AJANS TÜRLERİ
Reklam ajansları iki kritere göre sınıflandırılır:
1) Sundukları hizmetlerin bütünü,
2) İçinde bulundukları işin tipi.
Ajanslar sundukları hizmetlere göre; tam hizmet ajansları ya da isteğe uygun
(à la carte) hizmet veren ajanslar olarak ayrılır. İşin tipine göre ise genelde müşteri
veya sanayi ajansları olarak ayrılır.
TAM HİZMET AJANSLARI: Tam hizmet ajansları reklam için gereken tüm
hizmetleri müşterisine sağlar. Bu hizmetler şöyle özetlenebilir:
♦ Pazarlama ve medya planlamasını yaparak medya planı hazırlamak;
♦ Araştırma ve analiz yapmak;
♦ Reklam kampanyalarını yerel, bölgesel ve ulusal boyutta hazırlamak
ve yönetmek;
♦ Yaratıcı tasarımı oluşturmak, copywriting;
♦ Logo ve bütünleştirilmiş bir kimlik geliştirmek;
♦ Grafik dizaynı ve üretimini yapmak;
♦ Radyo ve televizyon için üretim yapmak;
♦ Doğrudan pazarlama programları oluşturmak;
♦ Medya yerleşimini düzenlemek;
♦ Halkla ilişkileri sağlamak ve özel olay planlamasını yapmak.
İSTEĞE UYGUN (À LA CARTE) AJANSLAR: Son yıllarda
spesiyalizasyonun büyümesiyle ajans işletmeciliğinde de bazı bölünmeler meydana
gelmiştir. Bunlar:
Yaratıcı Butikler (Creative Boutiques): Bazı yetenekli sanat yönetmenleri
desinatörler kendi yaratım hizmetlerini vermek amacıyla yaratıcı butikleri açarlar.
Reklamcılar için veya reklam ajanslarıyla ortak çalışan yaratıcı butiklerin başlıca
hedefleri ve misyonları taze, farklı, denenmemiş reklam mesajları üretmek ve yaratıcı
kavramlar geliştirmektir.
Medya Satın Alma Hizmetleri (Media-Buying Services): Tecrübeli medya
uzmanları da medyalarla anlaşarak radyo ve televizyonda zaman ayarlamak
amacıyla işletmeler kurarlar. Verdikleri hizmetin bir parçası olarak medya satın
almayla ilgii detaylı bir araştırma ve analizi müşterilerine sunarlar.
5) REKLAM AJANSININ GELİRİ
Temel olarak bir reklam ajansı üç kaynaktan para kazanır:
Medya Komisyonu : Ajanslara, medyadan reklam boşluğu satın alırken,
medya araçları tarafından bir komisyon ödenir.
Masraf Kazancı (Markup): Bir dergi için reklam hazırlarken ajans, fotoğraf,
illüstrasyonlar ve dışardaki tedarikçilerin sağladıkları diğer hizmetlerden ve
araçlardan yararlanır. Ajans bu hizmetleri satın alıp müşterisinin faturasına masraf
yazar.
Ekstra Ödeme ve Ücretler (Fees): Müşterilerine bu esasla hizmet veren
ajanslar bir veya iki tip ücretlendirme yöntemi kullanırlar. Birincisi ücret-komisyon
karışımı. Bu yöntemle ajans, müşterisi için yaptığı tüm hizmetler karşılığında aylık
sabit bir ücret almış olur. Eğer söz konusu ay içinde ajans medya komisyonu
almışsa, bu komisyon da ücrete eklenir. İkincisi ise sadece ücret uygulamasıdır.
Komisyon geliri sağlamayan hizmetler için genelde bu yöntem kullanılır.

Kaynak

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.